Burgerlijk recht en kerkelijk recht

Dit college handelt over de eisen die vanuit het burgerlijk recht aan een goede rechtsgang worden gesteld. Kerkgenootschappen worden “geregeerd door hun eigen statuut, voor zover dit niet in strijd is met de wet”, zo is in ons Burgerlijk Wetboek bepaald. Vrijwel elke Kerkorde (‘statuut’) kent regels voor de interne kerkelijke rechtsgang en procedures voor beroep tegen genomen beslissingen.

Wat is in de ogen van de burgerlijke rechter een deugdelijke kerkelijke rechtsgang?

Soms stappen desondanks partijen met een ‘kerkelijk’ geschil naar de burgerlijke rechter. Die zal partijen naar de kerkelijke rechtsgang verwijzen, tenzij die niet deugdelijk is.

Aan de hand van concrete voorbeelden en algemene beginselen van behoorlijk procesrecht zullen we verkennen wat in de ogen van de burgerlijke rechter een deugdelijke kerkelijke rechtsgang is. Wanneer respecteert hij die, wanneer zal hij ingrijpen?

Download presentatie

Enkele relevante wetsartikelen

Boek 2 B.W.
Artikel 2 1. Kerkgenootschappen alsmede hun zelfstandige onderdelen en lichamen waarin zij zijn verenigd, bezitten rechtspersoonlijkheid. 2. Zij worden geregeerd door hun eigen statuut, voor zover dit niet in strijd is met de wet. Met uitzondering van artikel 5 gelden de volgende artikelen van deze titel niet voor hen; overeenkomstige toepassing daarvan is geoorloofd, voor zover deze is te verenigen met hun statuut en met de aard der onderlinge verhoudingen.

Grondwet
Artikel 17 Niemand kan tegen zijn wil worden afgehouden van de rechter die de wet hem toekent.
Artikel 112o 1. Aan de rechterlijke macht is opgedragen de berechting van geschillen over burgerlijke rechten en over schuldvorderingen. 2. De wet kan de berechting van geschillen die niet uit burgerlijke rechtsbetrekkingen zijn ontstaan, opdragen hetzij aan de rechterlijke macht, hetzij aan gerechten die niet tot de rechterlijke macht behoren. De wet regelt de wijze van behandeling en de gevolgen van de beslissingen.
Artikel 6 Recht op een eerlijk proces (EVRM): 1. Bij het vaststellen van zijn burgerlijke rechten en verplichtingen of bij het bepalen van de gegrondheid van een tegen hem ingestelde vervolging heeft een ieder recht op een eerlijke en openbare behandeling van zijn zaak, binnen een redelijke termijn, door een onafhankelijk en onpartijdig gerecht dat bij de wet is ingesteld. De uitspraak moet in het openbaar worden gewezen maar de toegang tot de rechtszaal kan aan de pers en het publiek worden ontzegd, gedurende de gehele terechtzitting of een deel daarvan, in het belang van de goede zeden, van de openbare orde of nationale veiligheid in een democratische samenleving, wanneer de belangen van minderjarigen of de bescherming van het privé leven van procespartijen dit eisen of, in die mate als door de rechter onder bijzondere omstandigheden strikt noodzakelijk wordt geoordeeld, wanneer de openbaarheid de belangen van een behoorlijke rechtspleging zou schaden.

Bij de start van AKZ+ werden studiebijeenkomsten live gestreamd. Zo ook de video die u hier kunt bekijken. De opname- en montagekwaliteit van deze video voldoet niet aan de eisen die we momenteel voor AKZ+ Weetwatjegelooft.nl hanteren. Het is onze intentie een aantal minder goede opnames de komende jaren te vervangen door nieuwe video’s. Echter, zolang deze nieuwe opnames nog niet zijn gerealiseerd bieden we u de oude toch aan, als extra service. We zijn ons bewust van de slechte opnamekwaliteit, maar willen u de inhoud niet onthouden.

Terug naar:Kerkrecht, waarom eigenlijk?